Naar aanleiding van de bouw van de Bionerga Waste-to-energy (WtE) verbrandingsoven in Beringen vroeg bewonersgroep Leefbaar Tervant (LT) om de luchtkwaliteit tijdig te onderzoeken op toxische stoffen, waarmee in 2019 gestart zou worden. In antwoord hierop gaf de stad Beringen de opdracht aan ToxicoWatch (TW) om de luchtkwaliteit op dioxines in de regio Beringen te monitoren via een meerjarig biomonitoringsonderzoek gedurende drie jaar.
TW analyseerde kippeneieren van particuliere kippenhokeigenaars in de regio Beringen om dioxines op te sporen, die zich ophopen in het eigeel. Deze eerste biomonitoringmonsters werden genomen voordat de vuilverbrandingsoven in gebruik werd genomen (2019), door middel van een zogenaamde “nulmeting”. De volgende biomonitoringstudies met analyses van eieren van hobbypluimvee op dioxines werden uitgevoerd in 2021 en 2022. De analysewaarden laten een toename zien van de dioxineresultaten in de vervolgjaren.
De lokale groep Leefbaar Tervant (LT) gaf ToxicoWatch opdracht voor een aanvullende PFAS-analyse op kippeneieren in Beringen in 2022, gepubliceerd in 2023.
Belangrijkste bevindingen Biomonitoring regio Beringen, 2019-2023
- Al bij de nulmetingen in de geïndustrialiseerde regio Beringen werden dioxinen aangetroffen in eieren van hobbypluimvee.
- Kippenei locaties vertoonden verhoogde dioxines (PCDD/F/dl-PCB) in 2021-2022 met zowel bioassay analyse DR CALUX en chemische analyse (GC-MS) in vergelijking met baseline in 2019.
- De DR CALUX toont dioxinewaarden van 20 pg BEQ/g vet en zelfs meer, op 50% van de locaties (2022).
- Geen van de kippeneieren voldoet aan de EU dioxinenorm met de DR CALUX analyse in 2022.
- Chemische analyse GC-MS voor de som van dioxines (PCDD/F/dl-PCB) verifieert dat 5 van de 6 eierlocaties boven de EU-norm van 5 pg TEQ/g vet zitten.
- Congeneren-specifieke patronen van onvolledige verbranding worden gevonden op ei-locaties in de buurt van de afvalverbrandingsoven.
- Eén locatie, (BE-1) laat in 2022 een sterke toename zien van 756% Heptachlorodibenzofuran (HpCDF1) ten opzichte van de analyseresultaten in 2019.
- Op dezelfde locaties waar in 2022 de hoogste dioxineresultaten werden gemeten, werden PFAS-concentraties aangetroffen in kippeneieren in de achtertuin.
Om te weten in welke hoeveelheden persistente organische verontreinigende stoffen (POP’s) zoals dioxines, PAK’s, PFAS en zware metalen worden uitgestoten door de afvalverbrandingsoven Bionerga in Beringen, is regelmatig onafhankelijk onderzoek van de ruwe, niet-gemiddelde, semi-continue rookgasgegevens van belang.
